Verenigde Naties gebruikt theater in Kosovo bij slachtofferleed

januari 2006 -

Als gevolg van de oorlog in Kosovo is het lot van 2500 mensen nog steeds onopgelost. In Pristina werkt het Center for Children’s Theatre Development samen met Office on Missing Persons and Forensics van het United Nations Mission in Kosovo aan een theaterproject onder de titel Voices. Familieleden van vermiste personen van Servische en Albanese afkomst vervullen daarbij een actieve rol in de geschiedschrijving, wat hen helpt bij het verwerken van het oorlogsleed.

Voices, Kosovo

© Center for Children’s Theatre Development (Kosovo)

Jonathan Chadwick, artistiek directeur van het Az Theatre uit Londen, is als regisseur nauw betrokken bij Voices. “We hebben interviews gedaan met familieleden en op basis daarvan scènes gemaakt, waarbij we ons ten doel stelden dat het publiek zich daarin vooral als collectief en niet als individu kan herkennen. We hebben ervaren dat mensen vaak geen positieve herinneringen meer hebben aan hun vermiste familielid. Op hun netvlies staat het beeld gebrand van de laatste keer dat zij hun dierbare hebben gezien. Dat beeld wordt vaak een obsessie. Ook is gebleken dat de fantasie van mensen totaal is verdwenen in hun dagelijkse leven na de oorlog. Dit veroorzaakt een diep gewortelde eenzaamheid. Mensen voelen zich van binnen thuisloos. Als een acteur de pijn en de dilemma’s vertolkt op het toneel is dat, zo blijkt uit reacties, een begin om de vicieuze cirkel van eenzaamheid en slachtofferschap te doorbreken. Het gevoel dat iemand anders jouw pijn kent, is belangrijk om mensen van hun trauma af te helpen.”

Er zijn toneelstukken gemaakt in het Servisch en in het Albanees. De interviews verschijnen in een boek dat behalve in deze twee talen ook in het Engels wordt gepubliceerd.