Architect Eko Prawoto: 'De mens is slechts een passant in de natuur'

Oktober 2008 -

De Indonesische architect Eko Prawoto heeft een eigen bureau en is docent aan de Duta Wacana-universiteit in Yogyakarta. Op 13 augustus 2008 vierde hij zijn vijftigste verjaardag met een tentoonstelling. Daarin werd uitgebreid ingegaan op de worsteling tussen theorie en praktijk in de bouwkunst. "Ik heb de tentoonstelling in de haast moeten samenstellen", zegt Eko, "want eigenlijk had ik geen speciale plannen voor mijn verjaardag. Het leek me niet interessant om alleen maar bouwtekeningen te laten zien, daarom ben ik met bevriende kunstenaars gaan praten."

Beeld uit het Lung-project

Het is een lange weg geweest voor Prawoto sinds zijn studie bij Y.B Mangunwijaya, een Indonesische architect die ooit met de Aga Khan Award werd onderscheiden. Nu werpt hij zich op de beeldende kunst. Als architect was hij al gewend te werken met ruimte en proportie, als verlengstuk van de menselijke behoefte. Nu past hij die begrippen op een intiemere, meer persoonlijke wijze toe.

Leng en Lung vormen het antwoord op zijn worsteling. Leng betekent 'in de grond van je hart' in het Javaans. Lung betekent 'uitbreiding vanuit het begin'. Leng betekent in Eko's geval de wens beeldende kunst en architectuur te vermengen. "Lung is de blik naar binnen van de architect, de blik op zijn creativiteit," zegt hij.

Sinds 2000 past Prawoto in zijn beeldende werk bamboe toe. "In de architectuur wordt het niet meer gebruikt, omdat het esthetisch en technisch niet voldoende prestige heeft. Het is eenvoudig en goedkoop." Ook de andere kunstenaars die aan de tentoonstelling deelnemen gebruiken het: Syahrizal Koto, Hedi Hariyanto, Mella Jaarsma, Nindityo Adipurnomo en Iskandar. Hun concept is hetzelfde als dat van Eko; een speelse dialoog met de natuur zonder doel of verantwoording. "Voor deze kunstenaars is het de eerste keer dat ze met bamboe werken. Dat valt niet mee maar is ook erg leuk. Ze hebben les gekregen van professionele bamboevlechters."

De komende twee jaar blijft het Lung- project staan, totdat de natuur het zal hebben gerecycled. Bij de opening beantwoordde het Garasi-theater het project met een hedendaagse dans. Dorpelingen die rond het project wonen brachten een traditionele dans, een jathilan, en voerden een Javaanse ceremonie uit, een kenduren. Het project maakt deel uit van de natuurlijke omgeving en van de woonwijk. "De mens is slechts een passant in de natuur", zegt Eko. De bamboe die hij toepast symboliseert die tijdelijkheid. In de toekomst wil hij het materiaal ook in zijn architectuur gaan gebruiken. "Ik moet daarvoor samenwerken met bamboekwekers en –vlechters. Leng en Lung maken deel uit van een groter plan."

Lung vond plaats van 7 augustus tot 7 september 2008 in Kelurahan Bangunjiwo (Kasihan Bantul). De tentoonstelling werd georganiseerd door het Cemeti Art House. Het Prins Claus Fonds en de Nederlandse ambassade in Jakarta steunen Cemeti Art House; Hivos en de Nederlandse ambassade steunen Teater Garasi.