Libanese muziekindustrie: commercie en emancipatie

april 2010 -

Een mooie jonge vrouw fluit naar een man die voorbij rijdt in een cabrio. Hij kijkt om en rijdt tegen een lantaarnpaal. Zo begint de clip van Rola Saad uit Libanon. De eveneens Libanese zangeres Haifa Webbe, een grote ster in de Arabische wereld, is in clips te zien in een strakke rode broek, met pruillippen en bewegend als een krolse kat. Het zijn slechts twee voorbeelden van opvallende ontwikkelingen in de muziekindustrie in de Arabische landen, of beter gezegd: Libanon. Caïro liep jarenlang voorop, maar lijkt nu ingehaald te zijn door Beiroet.

image

Rola Saad

Daar zitten de beste producers en technici, vaak opgeleid in Frankrijk, de Verenigde Staten, maar steeds vaker ook in Libanon zelf. De kwaliteit van de clips is zonder uitzondering hoog. Opvallend is de rol van de vrouwen in de filmpjes. In een clip van Miama Weddi maakt een vrouw ruzie met haar mannelijke partner, waarop hij even later in zijn dure Audi-sportwagen zielig rondjes rijdt in een verlaten havengebied.

De clips van Weddi, Saad en Webbe beantwoorden geenszins aan het beeld dat in westerse landen soms bestaat van vrouwen in Arabische landen. Webbe is controversieel maar mede daarom zeer populair. Ze steunt Hezbollah, zet zich in voor homorechten en is actief in de bestrijding van aids. Populaire zangeressen in Arabische landen zijn allesbehalve onderdanig, afhankelijk, of seksloos, integendeel.

Volgens Gaby Mrad van Arab Nights, organisator van dansfeesten in Amsterdam, kunnen deze zangeressen zich in hun clips van alles permitteren vanwege hun sterrenstatus. Maar de vaak hitsige filmpjes zijn ook gewoon een slimme vorm van marketing. Uitgekookte producers en regisseurs maken datgene wat mensen graag willen zien én kopen. De clips onttrekken zich aan de censuurr omdat ze alleen op commerciële satellietzenders te zien zijn. Dat de vrouwen rolmodellen zijn staat buiten kijf, zegt Mrad. Zo gaan commercie en emancipatie gaan hand in hand.

Met dank aan Neil van der Linden.